Łyżwiarskim krokiem

Wreszcie nastał mróz. Znośny, jak na polską zimę przystało. Znowu trochę nie wczas – mamy przecież końcówkę lutego…

Aż chce się spacerować i aktywizować. Nieco ponad pół roku temu nauczyłem się jeździć na rolkach. Teraz zbieram plony tej aktywności, ale w zimowej odsłonie. Z początkiem lutego przekułem praktykę z rolek przerzucając się na łyżwy. Niesamowita sprawa. Mała rzecz, a jak cieszy.

Trenujemy na szkolnym boisku na Czechowie. Jak na kilka zajęć jeździ się całkiem nieźle. Korzystam póki mogę – planowe zamknięcie tafli już za kilka dni, z końcem lutego. Może z racji nadejścia prawdziwej zimy przedłużą... Oby.

Później czas najtrudniejszy – czekanie na wiosnę. Z rowerem, rolkami, wędrówkami zaczniemy dopiero po roztopach…

Jedna zaskakująca prawidłowość. Braki z jazdy na rolkach "automatycznie" przenoszę na jazdę na łyżwach. Skręty równoległe, przeplatanka, T-stop - z tym jest już całkiem nieźle. Pozostaje jazda tyłem. Na tafli nie czuję się na tyle swobodnie, by odpychać się długimi ruchami nóg. 

Póki co obyło się bez upadków. Parę podpórek, jedna z nich widoczna jest na filmie. Co to za nauka, jeśli nie upadniesz? :)

Read more »

Obudzona potęga?

Co wyprawiają nasi skoczkowie w Pucharze Świata - właściwie nie trzeba nic dodawać. Ale jako wieloletni koneser narciarskich uczt nie mogę odmówić sobie komentarza z refleksją.

Los chciał, że zakończyłem sportowo-redaktorską przygodę ze skokami narciarskimi przed sezonem, w którym nasi odbili się z marazmu, zadziwiając cały narciarski świat. Od dzieciaka, aż do pozycji redaktora portalu obserwowałem dziesiątki znakomitych konkursów. Zapaliłem się do skoków, tak jak większość Polski, gdy Adam Małysz deklasował w Turnieju Czterech Skoczni na przełomie 2000 i 2001 roku. Drobniutki człowiek z wąsami, zjawisko socjologiczno-psychologiczne dla sportowej Polski, pozwolił milionom uwierzyć, że potrafimy. Nie tylko zwyciężać, ale i pozostać skromnymi.

Ale nie o małyszomanii jest ten tekst. Wypada delektować się chwilą, w której słyszysz „polski skoczek”, myślisz „faworyt”, „groźny konkurent”, „mocna paczka”.

Po Małyszu pałeczkę podjął Kamil Stoch, wychowany na skoczka jeszcze w czasach przemałyszowych. Inny człowiek, inna historia. Za nim być może sukces życia (dwa złota w Soczi), ale i sezon niemrawy, pełen znaków zapytania. Teraz odrodził się niczym Feniks z popiołów, odzyskał motywację i wraca tam gdzie jego miejsce. Na szczyt.

Nie wiem czy przedwcześnie – w końcu do igrzysk w Korei jeszcze dobry rok. Ale widzę coś więcej w przypadku Stocha. Podnosząc się z ubiegłorocznego marazmu uodpornił się na dobre. Taki Gregor Schlierenzauer, hegemon w PŚ, nie wytrzymał słabszego sezonu. Odstawił narty. Wrócił. I co mówi? Że motywacją i inspiracją jest dla niego Kamil. Sztuką nie jest wygrywanie w nieskończoność – to niemożliwe. Sztuką jest pokonywanie kryzysów. Już wiemy, że nasz Kamil wie jak nad tym pracować. Kolejne spadki formy (a będą!)  nie zrobią na nim i – mam nadzieję - kibicach większego wrażenia. Wiemy, już że nasz skoczek to mistrz z charakterem. Cytując redaktora Szaranowicza, mistrz wykorzystywania szans. Oby tak było w tym sezonie. Kula za TCS już jest, teraz cel to kolejna Kryształowa Kula.

Co równie cieszy, może nawet bardziej - do olimpijskiego czempiona doskoczyli (oby na dobre!) Maciek Kot i Piotr Żyła. Przed zakopiańskimi zawodami A.D 2017 Polacy są liderami Pucharu Narodów, a Kamil Stoch prowadzi w indywidualnej klasyfikacji generalnej. Sytuacja bez precedensu – powiedzenie najlepszy czas skoków nie jest tu na wyrost.

Kiedyś był tylko Adam. Głowiliśmy się przed drużynówką, żeby pozostała trójka jak najmniej zepsuła. Mówiliśmy, że nasi wygrywają i wskakują na podia tylko w letnich konkursach, a zimą niweczą wszelkie szanse. Ten sezon pokazuje, że przełamaliśmy ten niechlubny stereotyop. 

Na ten moment, co słusznie zauważyli komentujący kwalifikacje do konkursu w Zakopanem – mamy trzy silne karty i "tylko" dobieramy czwartego do brydża. Sytuacja niemal wymarzona, przed laty kompletnie do pomyślenia. Oby trener biało-czerwonych miał jak najczęściej taką sytuację…

Read more »

Biegowy ambasador

Myślałem, że po trzech półmaratonach na trasie Świdnik-Lublin dam sobie spokój. Bieg, owszem, ciekawy, trasa urozmaicona i między miastami, ale zwyczajna chęć próbowania czegoś nowego w nowym roku bierze górę. Po takim wyróżnieniu trudno będzie jednak odmówić J.

Przez telefon dowiedziałem się, że organizator wybrał mnie i około 60 innych ludzi – za 3-krotne uczestnictwo w biegu – na ambasadora 5 PKO Półmaratonu Solidarności. Przygotowano piękną galę, interesujące wykłady na temat suplementacji, przygotowań treningowych, podejścia psychologicznego. Galę prowadził znany komentator sportowy Tomasz Jasina.

Obok uścisku dłoni prezesa otrzymałem pakiet od Kalenji: bandankę, rękawiczki i koszulkę termo aktywną. Czyli biegowy komplet, który z którego skorzystam.

Przygrywał Tomasz Korfanty z zespołem. Próbka do osłuchania jest tutaj:

https://www.youtube.com/watch?v=DYRcqY85AmY

To nietypowe wyróżnienie traktuję, jako impuls do zimowej mobilizacji. Póki co odstawiłem bieganie, z aktywnością nie jest najlepiej. Nie mówię, że nie wystartuję w tym biegu. Ale najpierw potrzebny jest powrót do formy. Kardio, wytrzymałość, trochę siły, lepsze nawyki żywieniowe. Lista do poprawek jest spora. Ale od czego są noworoczne postanowienia…   

fot. Jacek b

Read more »

Złoci z odzysku

Cztery złota olimpijskie - to bilans polskich sportowców za 2016 rok. Nie, nie ma w tym zdaniu błędu. Oprócz dwóch złotych medali wywalczonych na igrzyskach w Rio de Janeiro (przez młociarkę Anitę Włodarczyk i dwójkę wioślarek Magdalenę Fularczyk-Kozłowską i Natalię Madej), Polacy otrzymali również dwa należne im złote medale z poprzednich igrzysk. To efekt wpadek dopingowych zwycięzców sprzed ośmiu i czterech lat.

 Złoto między aferami

Jeszcze przed zawodami w Rio, ale jakby bez rozgłosu, Polskę obiegła wiadomość, że nasz ciężarowiec Szymon Kołecki, został mistrzem olimpijskim w zawodach sprzed… ośmiu lat w Pekinie. Przypomnijmy, w 2008 roku na IO w Chinach wywalczył srebrny medal w kategorii do 94 kilogramów. Wygrał Kazach Ilja Ilin, podnosząc o dwa kilogramy więcej.

Po ośmiu latach komisja antydopingowa sprawdziła próbki pobrane ciężarowcom w tamtych zawodach. Wyszło z nich, że zwycięzca wspomagał się niedozwolonymi środkami. Kazach straci dwa złota(!) również to wywalczone cztery lata później w Londynie!

Nikt nie wróci wiktorii po latach - to jedno. Ale warto też wspomnieć o innej sprawie. Rozmawiamy o najbrudniejszej dyscyplinie jeśli chodzi o sport. Nasz mistrz sam nie jest czysty, czego dowodem jest publikacja „Wyborczej” z lutego 2016 roku. Kołecki miał otrzymywać sterydy anaboliczne w 2002 roku od ukraińskiego lekarza. Ciężarowiec wyparł się tego faktu.

Później, już na igrzyskach w Rio, Polskę skompromitowali wysłani przez Polski Związek Podnoszenia Ciężarów reprezentanci. Mowa o mistrzu z Londynu Adrianie Zielińskim i jego bracie Tomaszu. Próbki wykazały obecność w ich krwi nandrolonu w dawce zdecydowanie przekraczającej górny limit. Reakcje były identyczne. Sztangiści nie przyznali się do szprycowania, nie pojawili się na olimpijskim podeście. Wrócili do kraju w niesławie. Kołecki, wówczas szef PZPC podał się do dymisji…

Podwójnie złota Włodarczyk

Czarne chmury z powodu dopingu zebrały się również na rosyjskiej młociarce Tatianie Biełobodorowej (wcześniej Łysenko). W IO w Londynie (2012) była najlepsza w rzucie młotem wyprzedzając naszą Anitę Włodarczyk.

Okazuje się, że historię sportu można pisać na nowo podważając jeszcze wcześniejsze wyniki zwycięzców-dopingowiczów. W przypadku Tatiany Łysenko sprawdzano próbki z 2005 roku, czyli jedenastu lat do tyłu! Dały one wynik pozytywny na obecność we krwi turinabolu. Oznacza to, że Rosjance grozi dyskwalifikacja dożywotnia (pierwszy raz wykryto niedozwolone substancje w jej krwi w 2007 roku. W wyniku kary pauzowała dwa lata.). Decyzja Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego o pozbawieniu Łysenko medalu od razu weszła w życie, co potwierdza komunikat na stronie MKOl. Srebrny medal otrzyma brązowa w Londynie Niemka Betty Heidler.

Dyskusje nad zmianą wyników konkursu rzutu młotem kobiet z IO w Londynie zaczęły się jeszcze przed igrzyskami w Rio de Janeiro. Potwierdziły się w tym miesiącu. Pozostaje cieszyć się z faktu sportowego zwycięstwa w Rio, Anita już zna jego smak. A starego-nowego triumfu nikt nie wróci. Ale... Po wspomnianych sytuacjach zawsze pozostanie jakieś "ale".  

Dlaczego? W obu historiach radość ze złota jest przykryta dopingową otoczką. Nic nie zastąpi sportowcowi dekoracji olimpijskiej, chwili wzruszenia na olimpijskim podium. Zwłaszcza gdy mówimy o mistrzach, którym należy się symboliczne odsłuchanie hymnu. Problem dopingu w sporcie rzutuje na obraz igrzysk olimpijskich. Nikt nie może być pewny triumfu, skoro po latach wychodzą takie numery...

P.S.

W tabeli wszechczasów Polsce przybyły dwa złote medale (teraz jest ich 67), a ubyło srebrnych (jest 84).

fot. pixabay

Read more »

Krosem przez Roztocze, spacerem po Lublinie

Jesienna szaruga daje się coraz mocniej we znaki. 
To ostatnie okazje na złapanie promieni słońca i dłuższy wysiłek. I tak postanowiłem w ostatni weekend.

W sobotę miałem przyjemność uczestniczyć w rowerowym rajdzie po Roztoczu, sygnowanym szyldem Green Velo. To wybudowany z unijnych środków przez poszczególne z pięciu województw Polski Wschodniej szlak rowerowy liczący ponad dwa tysiące kilometrów. Przez Roztocze przebiega najdłuższy z regionalnych pododcinków (ok. 203 km).

Pogoda nie rozpieszczała, ale – jak na realia jesieni – okazała się znośna. Rowerowa „cebulka”, pełny herbaty termos w plecaku, rękawiczki… Żaden ze mnie szczególny zmarźluch, ale któż z uczestników nie czuł ciarek na plecach. Było warto zrywać się w Lublinie po piątej, by zabrać się z uczestniczką rajdu samochodem.

kolejny wspólny rajd, zakończenie sezonu 2016

Rozpoczęliśmy po 9:30 w Zwierzyńcu, w okolicach browaru i słynnego kościoła na wyspie. Tempem średnim (ok. 20 km/h) przejechaliśmy do Szczebrzeszyna. Pierwszy przystanek z mżawką w oczy. Przerwa na zdjęcie z chrabąszczem, uzupełnienie płynów i małe zakupy. Dalej pokierowaliśmy się na zalew w Nieliszu. Zjazdy i podjazdy nie dawały się specjalnie we znaki. Trasa była łatwa, a grupa spora i zróżnicowana pod względem umiejętności. 

Nie ukrywam, że czekałem na zobaczenie zbiornika. Ponad dwukrotnie większy niż lubelski zalew Zemborzycki, ponadto czystszy, otoczony tylko urokliwą, roztoczańską krainą. Zbiornik z potencjałem na lepsze zagospodarowanie, co najmniej takie jak leżące pod Białorusią jezioro Białe. Okrążyliśmy go z rowerzystami, kierując się w stronę Zamościa. Pod drodze czekał nas jeszcze jeden przystanek – regionalna izba w miejscowości Wysokie. Stare afisze, meble, naczynia - czyli jak żyło się 200, 100 i z 50 lat wstecz. 

Finiszowaliśmy ok. 15:30 na bruku zamojskiej starówki. Za chwilę, przy poczęstunku i herbacie spadł intensywny deszcz… Zwycięzca loterii zgarnął niebieskiego Unibike`a - nagrodę główną rajdu. Razem zrobiliśmy ponad 67 kilometrów.

Most przy Muzycznej i Lublin Arenie rośnie. Będzie gotowy
w 2017 roku

Doglądanie inwestycji

Z kolei w niedzielę widziałem się w Lublinie ze starym znajomym. Postawiliśmy na sprawdzony wypoczynek spacerkiem. Przy okazji pokazywania miasta sprawdziłem postępy prac przy dwóch lubelskich inwestycjach – na placu Litewskim i moście przy przedłużeniu ulicy Muzycznej.

Widok na plac remontowany plac Litewski ze schodów przy
Poczcie Głównej

Na placu leżą już płytki nowego fragmentu deptaka (od ulicy Kołłątaja do Hotelu Europa). Marszałek Piłsudski na Kasztance przygląda się pracom bez przerwy. Te trwają od miejsca przy Mc Donald`s i poczcie aż po plac Krąpca, niedaleko Wydziału Politologii. Budowlańcy wykorzystują maksymalnie ostatnie sprzyjające pracom warunki. Podobnie jest zresztą przy lekkoatletycznym stadionie Startu.

Przy okazji widzenia Lublin Areny sprawdziłem stan prac nad nowym mostem nad Bystrzycą. Stoją już filary, konstrukcja łukowa rzuca się w oczy z daleka. Całość połączy przedłużaną po jednej stronie ulicę Muzyczną ze Stadionową po drugiej stronie. Ta druga odprowadzi ruch z Lublin Areny, na wielopasmową arterię Lubelskiego Lipca`80.

Read more »

Latający cyrk Alexandra Stoeckla

Kraj Wikingów lotami stoi. Nowe generacja tantejszych “lotników”, desygnowana do Kulm przez trenera Alexandra Stoeckla odleciała konkurencji na mistrzostwach świata w lotach o całe setki metrów. Historię lotów napisali Johann Andre Forfang, Daniel Andre Tande, Anders Fannemel i podwójny medalista Kenneth Gangnes. 

Po trzech tytułach Austrii złoto wróciło do prekursorów latania na dwóch deskach, pierwszych drużynowych medalistów w lotach. Skandynawowie odzyskali prym nową generacją lotników. Anders Fannemel udowodnił, że nie można mu już przykleić łatki „specjalista od rodzimego mamuta”. Rekordziście świata z Vikersund zdarzały się wprawdzie na Kulm słabsze próby, takie jak 175 metrów w konkursie indywidualnym czy próbny babol na 122 metry, ale w ostatecznym rozrachunku przeważyły dwustumetrowe skoki. Młodzieńcy Forfang i Tande dołożyli swoje “dwusetki” dzięki czemy kończący zmagania Gangnes musiał jedynie dopełnić formalność. Dopełnił jak na wicemistrza w lotach przystało, 219-metrowym lotem.

Przed Turniejem Czterech Skoczni pisałem, że sito długiego sezonu pokaże, na co stać wchodzących do ścisłej czołówki młodych Norwegów. Do dziś trójka Stoeckla (Gangnes, Forfang, Tande) plasuje się w czołowej siódemce klasyfikacji PŚ. Po latach powtarzających się kontuzji pełnię możliwości pokazuje Kenneth Gangnes, skoczek rocznikowo nie najmłodszy, za to silny psychicznie i kapitalnie latający na skoczniach mamucich. Owszem, przegrał loty z Prevcem, ale jako jedyny zbliżył się do nieosiągalnego dla reszty Słoweńca. 

Skalę potęgi latającego cyrku Alexandra Stoeckla pokazuje reakcja młodzieńca Forfanga po najdłuższej próbie życia. Nieustany lot na 240. metr skoczni w Kulm w indywidualnej rozgrywce, który wyglądał co najmniej groźnie, zakończył jak lot Tepesa przed dwoma laty w Harrachovie. Eksplozją szczęścia i zaciśniętymi pięściami w górze. Znakomici następcy Ljoekelsoeya, Romoerena, ale i Ingebrigtsena oraz ex-rekordzisty świata Evensena jako jedyni nie popełnili w drużynowej rozgrywce błędów; wszyscy jakby jedną trajektorią latali ponad dwieście metrów. W tym sezonie okazji do potwierdzenia formy będzie kilka – w Vikersund dwa konkursy indywidualne, a w Planicy zwieńczenie sezonu zarówno konkursem reprezentacji, jak i indywidualnym.

Piąte miejsce Polaków, uwzględniając pozbieranie się Kamila Stocha po indywidualnej klapie w MŚ, nie jest powodem do dumy. Równocześnie daje nadzieję – nasz lider pokazał, że kwalifikacje do indywidualnego konkursu były jednorazową wpadką. Niemniej jednak – wpadką, ale od przeciętnej formy, do której w jego przypadku nie byliśmy przyzwyczajeni. Na więcej liczyliśmy, oglądając Dawida Kubackiego, w końcu piętnastego skoczka świata ukończonych dzień wcześniej mistrzostw w lotach. Poza Stefanem Hulą nie mamy w kadrze skoczka, który skakałby powtarzalnie i pewnie przez cały sezon. W kontekście rozgrywek PŚ, z których wynikają kwoty startowe na poszczególne periody, może to martwić.

Za nami pierwszy, zachwycający odcinek „lotnego szaleństwa”. Z niecierpliwością czekam już na zakopiańską rozgrywkę. Gdzież jak nie tu mieliby z rozmachem wskoczyć do czołówki nasi skoczkowie?

komentarz dostępny również w serwisie Skokipolska.pl

fot. Bartosz Leja

Read more »

Kartki z historii sportu - obowiązkowa lektura dla kibica-historyka

Spektakularne zwycięstwa oraz głośne skandale pozostają w głowie kibica sportowego przez długie lata. Zebranie ich wszystkich w kompletnej publikacji byłoby niemożliwe, a selekcja najważniejszych wymagałaby cierpliwości i rozeznania w wielu dyscyplinach. Tej ostatniej podjął się Michał Filek, wieloletni obserwator sportowych zmagań w wielu dyscyplinach. Przeszło setkę znaczących opowieści ze świata sportu przybliżył na łamach publikacji Kartki z historii sportu.

Z milionów sportowców najmocniej utrwala się pamięć po zwycięzcach. Zwłaszcza wielokrotnych w stylu króla piłki Pelego, lekkoatlety Nurmiego, pływaka Michaela Phelpsa. Autor Kartek… zdaje sobie z tego sprawę – pasjonat sportu jak i wprawiony w sportowe imprezy widz „połkną” publikację w krótkim czasie. Fani futbolu przeczytają tu zarówno o przedwojennych mistrzach Polski, jak i węgierskiej Złotej Jedenastce; zwolennicy królowej sportu dostaną opowieści o Wunderteamie, Kozakiewiczu, Schmidcie, Walasiewiczównej i wielu innych. Dominują piłkarze i lekkoatleci, ale swoje miejsce na łamach Kartek… mają też pięściarze, gimnastycy, przedstawiciele sportów zimowych, co czyni tą publikację kompletną.

W dalszej kolejności kojarzymy pozostałych medalistów – wielkich przegranych lub sprawców wielkich sensacji. Resztę stawki zapamiętują zdecydowanie węższe kręgi zainteresowanych – rodziny, statystycy, historycy sportowości. Pamięć osiągnięć bywa mocno selektywna, nierzadko budują ją i podtrzymują przez dziesiątki lat czynniki towarzyszące sportowi z bliska: doping, oszustwa, więzy rodzinne, polityczne wpływy. O nich wszystkich jest mowa w tej pozycji.

Dla zachowania przejrzystości autor dzieli sportowe opowieści na rozdziały tematyczne. Klamrami, które spajają po kilkanaście opowieści są względy polityczne (sport i sportowcy w bloku państw komunistycznych), zmagania z bólem w tle, spektakularne skandale, czy rodzinne powiązania. Swój historyczny kącik mają zwycięzcy olimpijskich maratonów. Przeczytamy o kulisach olimpijskich triumfów na morderczym dystansie, m. in. pierwszego maratończyka Spiridona Luisa, etiopskiego triumfatora (bez butów!) Bikili Abebe (1964 i 1968) czy pierwszej kobiety, która wygrała tę konkurencję na igrzyskach. „Lobby” maratońskie autor podpiera innymi historiami biegaczy, na pięcio- i dziesięciokilometrowych dystansach. Polaków zainteresują szczególnie kulisy triumfu Kusocińskiego w Los Angeles, losy sprinterki Walasiewiczówny, trójskoczka Józefa Schmidta, czy spoglądającego z okładki Władysława Kozakiewicza.

Sport wyczynowy to także zagrożenie zdrowia z poniesieniem śmierci włącznie. W osobnym dziale Filek przypomina o kilku z nich. Jest o wypadkach w sportach samochodowych, przywołany z reportażu Kapuścińskiego epizod o wojnie futbolowej Salwadoru z Hondurasem. Swoje miejsce mają też zamach na ekipę izraelskich sportowców w Monachium oraz krwawy mecz piłkarzy wodnych z Węgier i ZSRR w 1956 roku, tuż po interwencji Sowietów w Budapeszcie. Nie obywa się (nie)stety, bez nieodłącznej towarzyszki sportu, czyli polityki. Najlepiej widać to w historiach sportowców pochodzących z krajów bloku wschodniego, których rodzime władze „odpowiednio” instruowały, szkoliły i opłacały.

fot. Wydawnictwo Zysk i S-ka

Starsi widzowie mundiali i igrzysk, a więc najczęściej oglądanych imprez sportowych na kuli ziemskiej, dostają w ręce syntezę najważniejszych momentów. Kartki z historii sportu to nie tylko utrwalenie pełnych dramaturgii rozstrzygnięć. Autor przenosi entuzjastów sportu w przeszłość, sprawiając że jako niegdysiejsi widzowie, mogą przeżywać te same emocje i okoliczności w jakich zostały odniesione jeszcze raz. Przybliża również swój osobisty stosunek do sportu, stawiając ten uprawiany w przeszłości, oparty na amatorskości i szeroko udowadnianej przez sportowców zasadzie fair-play wyżej od obecnego. Technologiczne nowinki, faszerowanie się środkami dopingowymi –  takie jak historie Bena Johnsona, czy enerdowskiej wylęgarni bojlerów z lat 70. i 80. – w końcu obsesja zwyciężania mimo wszystko i za wszelką cenę dowodzą jasno, dlaczego Filek wraca myślami do wydarzeń sprzed wieku. (s. 100).

Książka Filka to obowiązkowa pozycja dla koneserów sportowych historii, żyjących sensacyjnymi rozstrzygnięciami igrzysk i mistrzostw, biogramami sportowców legend, statystykami. Czytelnik podróżuje w czasie, zanurzając się w świecie sportu amatorskiego, a kończy na wydarzeniach z przedednia igrzysk w Londynie 2012. Smaczku publikacji dodaje rozmach, z jakim pisze autor. W stylu Filka wyczuwa się sportowe zacięcie, chęć wyjścia poza stricte sportowy świat wyników, rekordowych barier, medali przezeń zdobywanych. Całość prezentuje się imponująco – blisko czterysta stron treści obudowuje potężna bibliografia.

Recenzja książki Filka w serwisie wmeritum.pl

Read more »

Kibicowski styczeń, czyli Puchar Świata w Zakopanem

Choć nie jest to sezon dobry dla polskich skoczków, mogą oni standardowo liczyć na wsparcie niesamowitych kibiców. Do dla nich, latających na smarowanych deskach bez spadochronu filigranowych husarzy Zakopane co rok odwiedza kilkadziesiąt tysięcy kibiców. Do moich blogowych zapisków z wyjazdu dołączam naciekawsze zdjęcia i filmy. 

W tegorocznym Pucharze Świata byłem medialnym kibicem. Albo kibicowskim dziennikarzem, z ramienia portalu Skokipolska.pl. Jak zwał tak zwał, możliwość pracowania w profesjonalnym Biurze Prasowym skoczni, oglądania głównych sprawców imprezy jak na tacy, i oczywiście ta zakopiańska publika tworzyły swojego rodzaju klimat, dla którego warto pracować cały rok. 

Po piątkowych nie-skokach obawialiśmy się niezbyt optymistycznych prognoz. Podczas weekendu miało wiać równie mocno, za nami był już jednoseryjny konkurs w Wiśle. Udało się, natura (a może fortuna) była tym razem po stronie skoczków, kibiców i entuzjastów skoków narciarskich z całego świata. Sobotnie i niedzielne skoki udało się przeprowadzić sprawnie.

Peter Prevc i jego koledzy ze Słowenii mogli liczyć na ciepły doping grupki kibiców z tamtejszego kraju. Stawiali się podczas dwóch konkursów na Wielkiej Krokwi tuż koło akredytowanych dziennikarzy.

Sam Prevc czuł się wręcz jak u siebie - nasi animatorzy oddawali głos przed jego skokiem koledze po fachu z Planicy Bojanowi Makovcowi, który na tamtejszym mamucie nakręca swoich rodaków. Swoich fanów w na dziennikarskim sektorze miał też Anders "Superman" Bardal, pechowy nieobecny zawodów (złamał nadgarstek przy upadku w Wiśle).

W niedzielnym konkursie, rozgrywanym według harmonogramu od godziny 14, Zakopane i Wielką Krokwiew otoczyła mgła. Przez górskie mleko zdyskwalifikowany został Austriak Thomas Diethart, który szukając w mgle swojego trenera z chorągiewką, nie zobaczył zielonego światła startowego. Uczynił to na czerwonym, co skutkowało sportowym mandatem, czyli dyskwalifikacją.

Z każdą kolejną minutą niedzieli odkrywało się nam coraz więcej skoczni. Jeśli na samym początku nie było jej widać sprzed Biura Prasowego (!), to pod wieczór wyłonił się nam kawałek rozbiegu. Zobaczcie sami.

W przerwach między treningami, kwalifikacjami i seriami konkursowymi odbyłem kilka szybkich kursów: Biuro Prasowe - skocznia. Kiedy zdajesz sobie sprawę, że w sąsiedztwie obok siędzą panowie z "Rzeczpospolitej", "Przeglądu Sportowego", na chwilę do pomieszczenia wpadną Włodziemierz Szaranowicz, Bartosz Heller czy Maciej Kurzajewski, czujesz, że ta profesja naprawdę ma sens. 

Na trybunach i wokół nich panowała szampańska atmosfera. Muzyka, tysiące brzęczących trąbek i biało-czerwonych postaci, po prostu Puchar Świata w Zakopanem. Po prostu zobaczcie i posłuchajcie.

Rozpieszczał nas też Miś Krokiewka. Sam prosił się o przybijanie z nim piątek. Biało-czerwony

Główni bohaterowie przechodzili wzdłuż band, wystawieni na setki propozycji przycupnięcia na chwilkę. Szanse na wywiad, zwłaszcza po pierwszej serii były niewielkie, ale na zdjęcie, pamiątkowe zdjęcia czy autografy jak najbardziej. 

Oraz kibice, najczęściej bliscy znajmomi członków sztabów reprezentacji. 

I oczywiście nie byłoby tak magicznie i szczęśliwie w tym miejscu, gdyby nie najważniejszy czynnik i główny sprawca euforii, czyli Kamil Stoch. Walka rozgrywała się na punkcie HS skoczni (134 metry), w notach sędziowskich, na szczęście wiatr nie zadecydował o różnicach.

*materiały własne

Read more »

Igrzyska bojkotów

Interwencja Sowietów w Afganistanie w 1979 roku przekreśliła jakiekolwiek szanse na poprawę relacji Wschód – Zachód. Ucierpiał przy tym także sport olimpijski. Agresja sowiecka sprawiła, że wiele państw Zachodu zbojkotowało igrzyska w Moskwie (1980), z kolei cztery lata później reprezentacje krajów socjalistycznych nie pojechały na sportową imprezę w Los Angeles. Nie była to odpowiedź za rok 1980, „rewanż” Moskwy i państw satelickich nastąpił z innych powodów.

Propaganda w służbie sportu

Po Afganistanie do sportu wkroczyły, silne jak nigdy wcześniej, mechanizmy propagandy. Jeszcze przed nastaniem zimnej wojny rodzina olimpijska wiedziała jak państwo – gospodarz igrzysk potrafi wykorzystać machinę propagandową do pokazania swojego sukcesu. Działo się tak w 1936 roku, kiedy organizatorem letnich igrzysk był Berlin, stolica budowanego od trzech lat reżimu Adolfa Hitlera. Zimowe igrzyska z niemniejszą pompą zorganizował w tym samym roku kurort Garmisch – Partenkirchen. Obok wypuszczonych gołębi, stanowiących symbol pokoju, zawody stały pod znakiem demonstracji, salutowania wodzowi (nie tylko przez Niemców) i podkreślania potęgi nazizmu.

Kontekst tamtych wydarzeń był zupełnie inny niż czterdzieści cztery lata później. Naziści nie mieli konkretnego wroga w sporcie, w którego uderzaliby choćby pośrednio. Liczyła się przede wszystkim propaganda sukcesu, którą mieli wprowadzać zwycięstwami aryjscy sportowcy. Pamiętajmy, że dygnitarze Rzeszy nie mieli jeszcze wówczas w planach Holokaustu i obozów zagłady. Fenomenem, a zarazem niemieckim kompleksem w zawodach były występ czarnoskórego lekkoatlety ze Stanów Zjednoczonych. Amerykanin Jessie Owens zdobył w Berlinie cztery złote medale, zmuszając Hitlera do pogratulowania gorszemu rasowo mistrzowi.

bojkoty IO rozpoczęły się na dobre w 1976 roku.
Do Montrealu nie pojechały państwa arabskie,
fot. wikipedia

Rasowe uprzedzenia, które skończyły się wraz z tragedią II wojny światowej, były jedynie zapowiedzią tego jak można wmieszać do sportu politykę i propagandę. Groźba wojny atomowej oraz walka o wpływy komunizmu z demokracją na całym świecie odbiły się echem na arenach olimpijskich. W 1952 roku w Helsinkach po raz pierwszy zaprezentowali się światu sportowcy radzieccy. Od tego momentu rozpoczęła się wieloletnia rywalizacja sportowców USA i ZSRR, wychodząca daleko poza świat bieżni, hal, pływalni, ringów.  

Mimo zimnej wojny, która doprowadzała do sportowego „wyścigu zbrojeń”, zmagania olimpijczyków przebiegały w duchu fair play. Trwało tak do końca lat siedemdziesiątych, kiedy jedno wydarzenie zmieniło bieg historii. Także tej olimpijskiej.

Wojna dzieli sportowy świat

Trudno uwierzyć, że początek 1979 roku nie wskazywał na radykalne ochłodzenie relacji Moskwa – Waszyngton. Przywódcy tych państw, Leonid Breżniew ze strony Związku Radzieckiego i Jimmy Carter ze strony Stanów Zjednoczonych, podpisali na początku lipca układ SALT II. Ograniczał on zbrojenia strategiczne obu stron w zakresie produkcji rakiet do przenoszenia bomb jądrowych. Choć senat USA ostatecznie nie ratyfikował układu, obie strony planowały stosować się do jego postanowień. Grudniowa agresja ZSRR na Afganistan zniweczyła jednak te zamiary.

przykładowa odezwa z okładki do bojkotu
moskiewskich igrzysk, fot. pinterest.com

Strony ograniczyły kontakt z ideologicznym wrogiem do minimum. Na początku 1980 roku prezydent Carter zasugerował Kongresowi, by amerykańscy sportowcy zbojkotowali igrzyska w Moskwie, jeśli sowieckie tanki w ciągu miesiąca nie wyjadą z Afganistanu. Parlament poparł inicjatywę prezydenta, a ponieważ ultimatum złożone Związkowi Radzieckiemu nie doczekało się odpowiedzi, igrzyska czekał pierwszy taki bojkot w historii. Rząd USA obiecywał, że będzie nakłaniał pozostałe państwa, by również nie brały udziału w moskiewskich igrzyskach. 

Przewodniczący Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego Michael Killanin usilnie ratował sytuację. W maju 1980 roku Breżniew zgodził się na propozycję Irlandczyka, by reprezentanci państw zachodnich występowali pod flagą olimpijską, a nie narodową. Na takie rozwiązanie przystały m. in. kadry Wielkiej Brytanii (mimo ostrego sprzeciwu premier Margaret Thatcher), Francji czy Włoch. Ich zwycięzcom nie grano później hymnów narodowych. Mediacja Killanina nie przyniosła sukcesu w przypadku USA. Tamtejszy Komitet Olimpijski twardo obstawał przy bojkocie imprezy. Do Moskwy nie przyjechali też sportowcy z Niemiec Zachodnich, Chin, Japonii, Kanady i państw muzułmańskich. Ogółem igrzyska w 1980 roku zbojkotowało 65 krajów. Razem z uczestnikami pod flagą MKOL w zawodach wystąpiło 5179 sportowców z 81 państw. 

okładka amerykańskiego Newsweeka,
styczeń 1980 rok

Do nieuczestniczenia w igrzyskach namawiano też polskich olimpijczyków. Agitację poprzez apele prowadziło Radio Wolna Europa, wplatając do idei bojkotu sprawę Katynia i napadniętego przez Sowietów Afganistanu. Apele oraz liczne kampanie przeprowadzane w konspiracji na niewiele się zdały, do Moskwy Polski Komitet Olimpijski posłał najliczniejszą reprezentację w historii. Liczyła ona 306 sportowców.

Brak wielu zawodników dał się najbardziej odczuć w lekkiej atletyce i pływaniu, choć poziom igrzysk był wysoki.  Pobito 20 rekordów świata. Zawody zdominowali gospodarze - sowieccy sportowcy zdobyli 195 medali, w tym aż 80 złotych. Wyprzedzili ekipę Niemiec Wschodnich, która wywalczyła 126 krążków, z czego 47 złotych. Polacy stawali na podium najwięcej razy w historii igrzysk (32), lecz tylko trzy razy na najwyższym stopniu. Złote medale były zasługą Bronisława Malinowskiego (bieg na 3000 metrów), Jana Kowalczyka (jeździectwo konne) i Władysława Kozakiewicza (skok o tyczce).

Amerykanie zaproponowali alternatywne zawody do igrzysk w Moskwie. Przeszły one do historii jako Olympic Boycott Games. Odbywały się w Filadelfii, a sportowcy rywalizowali tylko w konkurencjach lekkoatletycznych. Odzew ekip bojkotujących Moskwę był słaby – do Filadelfii przyjechały nieliczne reprezentacje 29 z 65 krajów, które nie uczestniczyły w igrzyskach w stolicy ZSRR. Poza Stanami Zjednoczonymi w Olympic Boycott Games wystartowali m. in. reprezentanci Chińskiej Republiki Ludowej, Niemiec Zachodnich czy Kanady. O równej rywalizacji nie było mowy, na 33 konkurencje Amerykanie triumfowali w dwudziestu. Medale zdobywały reprezentanci dziesięciu krajów, m. in. Sudanu, Kenii czy Bahamów.

Sportowy rewanż

W rewanżu za bojkot igrzysk w Kraju Rad, Związek Radziecki i państwa demokracji ludowej nie wysłały swoich reprezentacji do Los Angeles. Oficjalnym powodem absencji nie był jedynie wizerunkowy rewanż za bojkot Moskwy.

Przywódcy mocarstw, tak jak przed czterema laty, ponownie używali zimnowojennej retoryki. Podgrzewały ją wyścig zbrojeń oraz zapalne wydarzenia. We wrześniu 1983 roku Sowieci zestrzelili nad Sachalinem południowokoreański samolot z 269 osobami na pokładzie, z kolei miesiąc później spadochroniarze amerykańscy interweniowali w Grenadzie, a politycy obsadzili „przyjazny” rząd. ONZ potępiło obydwa akty. Na początku kolejnego roku Związek Radziecki rozpoczął kampanię propagandową, która uderzała w przyszłych organizatorów igrzysk.

Przywódcy Kremla znaleźli inny pretekst. W obawie przed smogiem oraz brakiem bezpieczeństwa i zaplecza sportowego w mieście aniołów sportowcy z państw bloku wschodniego nie pojechali do Ameryki. Bojkot igrzysk zadeklarowało wstępnie 17 państw socjalistycznych, w tym Polska. Z satelitów Moskwy wyłamały się jednak - bez konsekwencji - Rumunia i Jugosławia. Rumuni zdobyli się na historyczne osiągnięcie: zdobyli aż 20 złotych medali zajmując drugie miejsce w klasyfikacji za Amerykanami. Warto wspomnieć, że w Los Angeles do olimpijskiej rodziny powrócili po 36 latach przerwy sportowcy z Chin. Reprezentowali po raz pierwszy Chińską Republikę Ludową. Poza kilkunastoma wyjątkami w Los Angeles zaprezentowało się o wiele więcej państw niż cztery lata wcześniej w Moskwie. Przysłały one 6797 sportowców z 140 krajów.

znaczek pocztowy zawodów "Przyjaźń-84", fot. wikipedia

W ramach rewanżu za bojkot z 1980 roku Rosjanie zaproponowali alternatywne zawody sportowe. Na tę propozycję musiały przystać komitety olimpijskie pozostałych państw bloku. Cykl zawodów przeszedł do historii pod nazwą „Przyjaźń-84”. W odróżnieniu od idei miasta-gospodarza igrzysk, konkurencje odbywały się w różnych krajach. Dla Polski zawody były jednym z pierwszych sposobów na wyjście z izolacji międzynarodowej po stanie wojennym. Nad Wisłą sportowcy mierzyli się w jeździectwie, judo, pięcioboju, tenisie i hokeju na trawie. Zawody rozgrywały się także poza Europą: w Mongolii odbywały się sztuki walki sambo, w Korei Północnej tenis stołowy, a na Kubie boks, siatkówka i piłka wodna.

Zawody stały na bardzo wysokim poziomie. Nie obyło się bez porównań z igrzyskami w Los Angeles. W królowej sportu zawody socjalistyczne przyniosły lepsze wyniki niż igrzyska (28 z 41 konkurencji). Polacy zdobyli 7 złotych medali, większość w konkurencjach rozgrywanych u siebie (judo, jeździectwo). Przez lata nasi medaliści z „Przyjaźni-84” żyli w zapomnieniu, bez żadnego wsparcia ze strony państwa. Dopiero w 2007 roku prezydent Lech Kaczyński nadał im takie same uprawnienia i przywileje jak medalistom olimpijskim.

Read more »

Przebudowana skocznia w Kulm gotowa na loty

Podczas gdy fani lotów lekko zniecierpliwieni oczekują końca przebudowy słoweńskiego „monstrum” w Planicy, w Austrii zakończono powiększanie innego mamuta. Już w styczniu skocznia w Kulm o nowych parametrach (K-200/ HS-215) przyjmie najlepszych skoczków świata. Wszystko wskazuje, że loty w okolice 230 metrów będą bezpieczne.

Sezon dalekich lotów?

Finalizacja remontu przebiegała pomyślnie, wykonawca trafnie przewidział koniec przebudowy „mamuta” na koniec listopada lub początek grudnia. Po sześciu miesiącach intensywnych prac oraz nadzoru FIS i całego światka narciarskiego gotowa do 230-metrowych lotów jest kolejna skocznia. Do „lotnego” tercetu brakuje tylko pomyślnych informacji o ukończeniu przebudowy Letalnicy.

Read more »

Rok polskiego sportu

Polski sportowiec potrafi. W 2014 roku osiągnął wiele sukcesów , o których mówił, pisał i czytał cały świat. Tak wielu spektakularnych osiągnięć w tak krótkim czasie nie wyczynialiśmy od zamierzchłych lat siedemdziesiątych XX wieku.

W czasach sportu socjalistycznego oglądaliśmy na czarno-białych odbiornikach genialnych piłkarzy Górskiego i równie dobrych siatkarzy Wagnera. Całe plejady biało-czerwonych wracały z medalami olimpijskimi. Sport polski był wyznacznikiem miejsca naszego kraju na sportowej mapie świata. Później bywało już gorzej.

Zimowe żniwa

Rok 2014, choć jeszcze się nie skończył, dał polskim kibicom niepoliczalną dawkę rywalizacji i happy-endów zakończonych odgrywaniem Mazurka Dąbrowskiego lub wywieszeniem polskiej flagi.

Zimowa elita zakończyła lutowe igrzyska w Soczi najlepszym wynikiem w historii. Kamil Stoch został dwukrotnie najlepszym skoczkiem czterolecia, kilka tygodni później potwierdził klasę zostając pierwszym skoczkiem zimy. 

Read more »

Czas na biało-czerwony mundial!

I doczekaliśmy się – wraz z końcem sierpnia rozpoczął się siatkarski mundial Anno Domini 2014. To kolejna z imprez z cyklu mistrzowskich organizowana przez nasz kraj. Przed podopiecznymi Stephana Antigi stoi bardzo trudne zadanie. Przed własną publicznością rodacy będą domagać się co najmniej podium. Optymizmem napawa pierwszy krok ku wyzwaniu. Polacy zlali Serbów do zera, a w setach nie pozwolili nawet na zdobycie 20 punktów.

Read more »

Skoki w obliczu nowej formuły

Eksperyment nie do końca się udał. Owszem, po zwiększeniu skoków liczonych z dwóch do trzech zawody zyskały na równości. Wypadkowa trzech prób wskazuje jeszcze bardziej miarodajnie zwycięzcę. W kompozycji z grupami (dzisiaj 12-osobowymi) nie wygląda to za ciekawie. Zamiast przejrzystości widzowie i komentatorzy są jeszcze bardziej zdezorientowani.

Read more »

Społeczny fenomen biegania

Niniejszy wywód powstał w założeniu jako praca zaliczeniowa. W kontekście społecznym, sportowym i kulturalnym prześwietliłem fenomem, który ogarnął Polaków w ostatnich latach. Spokojnie, nie musisz biegać, nawet interesować się bieganiem, żeby moje opinie czytać. Wystarczy że po prostu lubisz czytać, a nie wertujesz 50 news po grafice i samym leadzie. Jeśli lubisz filozofować i nie obce jest ci "czytanie" świata to poświęć, jeśli już kliknąłe(a)ś, kilka minut na nie stricte biegowe wypocinki niezawodowego biegacza. 

Esej dotyczy prostej czynności, którą Polacy pokochali w ostatnich latach na skalę masową i nie do końca zmierzalną. Zarówno w kategoriach dodatkowej pasji, „uzupełniacza” innego, pozasportowego wysiłku czy zawodowego ścigania się po najwyższe laury i pieniądze. Najprostszy, ale mimo wszystko nienajtańszy wysiłek. Nie przedłużam. Po prostu bieganie.

Masowy i zdrowy produkt

Nad tym ogólnokrajowym boomem zacząłem zastanawiać się dopiero w momencie, kiedy sam wciągnąłem się w wir żmudnego wysiłku. Inspiracji i potencjalnych odczytań w bieganiu znaleźlibyśmy całe mnóstwo. Motywacje członków wymienionych wyżej grup biegaczy były, są i będą różne. Podobnie wygląda sprawa z odczytywaniem biegania przez resztę „niebiegającego świata”. Dla zachowania kolejności i przejrzystości ich interpretacje zawrę w kilku oddzielnych wątkach. Dla tej pracy kluczowym odnośnikiem jest rzecz jasna kontekst medialny, nie da się jednak analizować go bez skomentowania biegania jako faktu społecznego, dzisiaj wręcz kultowego.

Na początek należy scharakteryzować bieganie jako "prozdrowotny produkt" drugiej dekady XXI wieku, remedium na cywilizacyjne dolegliwości. Prostą czynność podchwycają i „kupują” kolejne miliony obywateli Polski i świata. Na dalszy plan schodzą dawne „cenzusy”: wieku, rasy, płci. Różnicę przestają czynić także inne: charaktery, style życia, wykonywane zawody, biegowe motywacje itd. Żeby nie odbiegać w czynniki wyłączne społeczne skoncentruję się na medialnym aspekcie biegania. Kluczowa jest tutaj rola istotnych sprawców owego sukcesu, czyli organizatorów i wolontariuszy biegowych imprez masowych. Jeśli szefowie sportowych ośrodków, stowarzyszeń czy fundacji są naczelnymi kapłanami tych świąt, to właśnie wolontariusze sekundują biegaczom z najbliższej odległości. Bezinteresownie poświęcają godziny wolnych dni ( z reguły biegi wypadają w niedziele), by obsługiwać biegaczy, kierować ruchem, dopingować co słabszych śmiałków dyszkowego lub maratonowego szaleństwa. Do tego dochodzi przygotowanie i zakończenie imprezy.

Niebiegający lub po prostu neutralny świat odczytuje zjawisko boomu biegowego na różne sposoby. Pozytywy? Wystarczą wygodne i odpowiednie buty sportowe oraz chęci i determinacja na – zestawiając z krzesełkowym trybem pracy – wręcz katorżniczy wysiłek. Na przysłowiowe „dzień dobry” z dyscypliną to faktycznie niewiele. Nie tylko sportowiec-zawodowiec, ale też pracownik biura, czy informatyk ukończą – po odpowiednim przygotowaniu i zaparciu – maraton. Sprawa nabierze rozpędu, gdy wchłonięty w „światek” nowy biegacz zainwestuje kolejne godziny grafiku na coraz intensywniejsze bieganie. Za nimi pójdą w parze kwestie finansowe: specjalne wydatki na dietę z węglowodanami i białkami, wyposażenie już nie pierwsze lepsze, tylko dobre buty i koszulki, kolejne pakiety startowe. Czyli biznes biegowy, który otwiera potencjalne zyski producentom butów, napojów i żelów energetycznych, koszulek, a także właścicielom siłowni, pływalni - odchodzić można by metodą pajęczyny powiązań jeszcze dalej. Setki, tysiące złotych. Od drugiej flanki biją negatywy, czyli pierwsze objawy przeforsowania prowadzące do boleści i zniechęceń. To także trudna decyzja dla kierowców, kiedy chodzi o zatrzymanie komunikacji w centrach miast jeśli trasa wiedzie przez główne aleje Nowego Jorku, Berlina czy Warszawy. Z jednej strony endorfiny i odśrodkowy napęd dający energię na inne obowiązki życiowe, z drugiej fałszywe iluzje i mity, udawanie profesjonalizmu, lansowanie się - od popularnych „piątek” aż po mass-maratony. A także wypadki i zasłabnięcia jak choćby śmiertelny przypadek ubiegłorocznej warszawskiej „dziesiątki”.

Wniebowzięci mogą być producenci akcesoriów biegowych: od butów przez czapki po pulsometry i pasy na kilka wspomagaczy wysiłku. Im oraz reklamodawcom sprzyja popularyzacja biegania, zwłaszcza kiedy sezon trwa w najlepsze (maj-wrzesień). Loga firm widnieją wszędzie: na koszulkach, bandach, ulotkach promocyjnych, w pakietach startowych, firmowych sklepach biegacza. I nie jest to dominacja światowych gigantów z Nike, Adidasa czy Decathlonu. Swoje ugrają tu mniejsi: 4F, New Balance, Isostar, ale i mniejsi, lokalni sponsorzy. Imprezę wspomogą samorządy. Swoje osiągają też ubezpieczyciele i firmy z branży medycznej. Wciągnięty z biegów klient „poleci” na zniżkę, którą uzyskał w pakiecie startowym. Motywacja własna plus endorfiny po dobrym czasie (faza gdzie liczy się już czas) i już wykonuje telefon do PZU bądź innego przedsiębiorstwa, którego usługi wynoszą więcej niż 100 złotych. Wciągnięcie amatora, który biega w zwykłej bluzie i prostych butach na poziom gdzie w grę wchodzi wizyta u sportowego ortopedy, zakup specjalnych wkładek czy pójście dla rozrywki na siłownię/rowerki/bieżnię/basen to kolejny zatrzyk ekonomiczny dla sektora usług „dookoła-biegowych”.  

Bieganie jako część kultury masowej, różne mity

Przez marketing wirusowy płynący z mediów społecznościowych, jak i pozostałe serwisy, czy gazety biegowe ta forma celebracji wysiłku i napełniania się energią popularyzuje się w naszej świadomości. Niechętni bądź zupełnie obojętni wobec biegania zmuszeni są oglądać kolejne wpisy, reportaże i relacje z masowych imprez. Te ostatnie odbywają się już wszędzie – dzięki akcji „Biegam bo lubię” tysiące biegaczy z dużych ośrodków Polski ściąga w pobliskie lasy (w Lublinie do lasu Dąbrowa) by w ramach piknikowo-rodzinnej atmosfery przebiegnąć pięć kilometrów przełajem. Święto trwa dalej po biegu, uwiecznia się w tysiącach zdjęć trasę, metę, paradę z medalami, ceremonię wręczenia nagród. Rodziny, grupy znajomych, single, wszystkich czeka ciepły posiłek, nagroda za przebiegnięcie dystansu. 

Zanim do akcji wkroczyły nasze wirtualne wizytówki, a co kolejni lubiący się chwalić zaczęli udostępniać swój kilometraż w aplikacji „Endomondo”, „Gazeta Wyborcza” popularyzowała akcję „Polska biega”. Trwa to od ładnych kilku lat wstecz. Liczba biegów i ich uczestników rosła, jednak w ostatnich dwóch latach przeżywamy istne biegowe boom, zarówno w organizacji jak i liczbie biegaczy. Nie skłamię jeśli stwierdzę, że media dopomogły, ale nie wykreowały i nie utrwaliły biegania w świadomości społeczeństwa. Ono samo nie tyle dojrzało, co przekonało się – marketingiem szeptanym bądź swojego rodzaju nepotyzmem – jak niewiele wystarczy by stać się szczęśliwszym, spełnionym, szczuplejszym itd.

Krążenie wokół forów biegowych, treningowych poradników, odżywek itd. doszło do całkiem pokaźnych rozmiarów.[1] Dres i adidasy nie są już wyznacznikami elitarnego, drakońskiego hobby – w godzinach popołudniowo-wieczornych na ścieżkach dla rowerów i w lasach co kilkaset metrów kolejny „pobratymiec” pomacha nam przemierzając drogę w przeciwnym kierunku. Kulturalne machnięcia niczym na szlaku w Tatrach jeszcze doładowują, obudowują ten wysiłek wartością i uprzejmością. 

Na pierwszy rzut oka większość biegaczy na starcie wygląda podobnie: obcisłe lub luźne spodenki, koszulka lub bezrękawnik, czapka, buty z pianką. Będą gadżeciarze z okularami przed słońcem, pulsometrami i pasami na napoje, będą przebierańcy, grupy rekonstrukcyjne, ludzie w koszulkach fundacji. Wszyscy stanowią wielką rodzinę, połączoną wspólną pasją, choć różną motywacją. To pochodna motywacji startujących, popularną „dychę” przebiegają służby mundurowe w pełnym ekwipunku, ludzie w maskach, organizuje się przebieżki dla kelnerów czy juniorów na dystansie 1/100 maratonu albo 100 metrów, żeby propagować ruch także wśród najmłodszych.

Głosy krytyczne są dziś w mniejszości, albo rozumiane są jako kompleksy krytykujących albo przez pryzmat ubierania biegania w dodatkową symbolikę, jak czyni to Dominik Zdort w piętnującym bieganie felietonie w serwisie „Rzeczpospolitej”[2]. Przyrównuje on bieganie do religii mas, które nie potrafią wystać w kościołach trzech kwadransów, ale dwugodzinny bieg od 5. czy 6. rano nie jest dla nich problemem. Określa on bieganie mianem biegactwa, sportowego odłamu wyznaniowego. Konkretnie ripostuje go kolega redakcyjny Stefan Szczepłek, dziennikarz sportowy „Rz”. [3]

Symbolika w bieganiu

Ostatnią kwestią wartą poruszenia jest symbolika i audiowizualność, której nie można nie dostrzec podczas imprez biegowych. Dla tysięcy trenujących zawodników dzień biegu jest sportowym świętem, na które przygotowuje się ciało i strój. To istny festiwal kolorów, marek sportowych, czasem wręcz mistyki. Kolorystycznie preferowane są kolory jasne, zwłaszcza jeśli sezon wchodzi w okres letni. Pod osłoną lasów, ale i w wieczornych biegach widzimy już więcej ciemnych kolorów.

Zatrzymanie ruchu w centrach miast, meta np. Orlen Warsaw Maratonu na Stadionie Narodowym, czy Cracovia Maratonu na krakowskim rynku – to dodatkowe podkreślenia, renoma, która buduje w biegających poczucie spełnienia. Symbole dla których biegacze trenują w pocie czoła kilka razy w tygodniu. To dla nich miasto stoi kilka godzin w korkach. Numerek startowy, aerodynamiczny strój, firmowe loga i już można poczuć się jak zawodowiec, niemal olimpijczyk.

Pożądanym kierunkiem rozwoju biegowego są długie, wychudzone nogi, ogólnie postawa ciała, którą scharakteryzować można jednym słowem: wątła. Tak prezentują się zawodnicy ze Wschodniej Afryki, którzy panują na długich i średnich dystansach niepodzielnie od kilku dekad, zarówno na arenach sportowych i ulicznych. Ich udział w każdym biegu zwiększa renomę imprezy.

Każda biegowa masówka wygląda z perspektywy fotoreporterów (kilkadziesiąt metrów w górę, kilkaset metrów dalej) jak pielgrzymka, której długość zależy od dystansu trasy. Zarówno zdjęcia zawodowców, jak i naszych bliskich są później selekcjonowane i dodawane w osobistym archiwum, ewentualnie chwalimy się nimi na naszych społecznościowych wizytówkach.

Tak w głównych myślach kreuje się dziś nasze narodowe hobby. Mam nadzieję, że „wyprodukowanie”, „sczytanie” i pokazanie symboliki przybliżyło w sposób znaczący otoczkę funkcjonującą dzięki bieganiu i dookoła tego wysiłku.

---

[1] Uwaga TVN!, Bieganie: moda czy pasja,  http://uwaga.tvn.pl/61709,news,,bieganie_moda_czy_pasja,reportaz.html, dostęp 4.06.2014

[2] D. Zdort, Biegactwo i inne religie, http://www.rp.pl/artykul/1099644.html, dostęp: 4.05.2014.

[3] S. Szczepłek, Zbłąkani biegacze, http://www.rp.pl/artykul/1102067.html, dostęp 4.05.2014.

Read more »